Çarpma ve Bölme İlişkisi Oyunu

Kazanım

Konu özeti

Çarpma işlemi, aynı sayıların tekrarlı toplanmasıdır; bölme işlemi ise bir bütünü eş gruplara ayırmaktır. Bu iki işlem birbirinin tersidir. Örneğin, 3 x 5 = 15 işleminden yola çıkarak, 15 : 3 = 5 ve 15 : 5 = 3 işlemlerine ulaşırız. Bu ilişkiyi anlamak, işlemleri sağlamasını yapmamıza ve verilmeyen çarpanı veya bölüneni bulmamıza yardımcı olur.

Bölme işleminde verilmeyen bölüneni bulmak için bölen ile bölümü çarparız. Eğer kalanlı bir bölme işlemi yapıyorsak, bulduğumuz çarpım sonucuna kalanı eklememiz gerekir. Çarpma ve bölme arasındaki bu bağ, matematiksel işlemleri daha hızlı ve doğru yapmamızı sağlar. Öğrencilerin çarpım tablosuna hakimiyeti, bölme işlemlerini kolaylıkla yapabilmeleri için temel teşkil eder.

Örnek soru ve çözümü

Öğrencilerin sık yaptığı hata

Öğrenciler genellikle bölme işleminde kalanı işleme dahil etmeyi unuturlar. Bu hata, işlemin sağlamasını yaparken çarpma sonucuna kalanı ekleyerek (Çarpım + Kalan) kolayca düzeltilebilir.

Akıllı tahtada nasıl oynatılır?

• Tahtaya önce basit bir çarpma işlemi yazın ve öğrencilerden bu işlemden iki bölme işlemi türetmelerini isteyin.
• Bölüneni bulma sorularında bir öğrenciye bölen, diğerine bölüm rolü vererek çarpma işlemi yapmalarını isteyin.
• Hatalı bir çözüm örneği gösterip öğrencilerin hatayı çarpma işlemini kullanarak kanıtlamalarını sağlayın.

Oyundaki sorular

1. Bir çarpma işleminde çarpım 64, çarpanlardan biri 8'dir. Diğer çarpanı bulmak için hangi işlem yapılmalıdır?
   • 64 eksi 8
   • 64 çarpı 8
   • 64 : 8
   • 64 artı 8
   Cevabı göster

   C) 64 : 8 — Çarpma işleminin tersi bölme olduğu için bilinmeyen çarpanı bulmak için çarpım bölen sayıya bölünür.
2. 6 çarpı 3 eşittir 18 işlemine göre 18 : 6 işleminin sonucu kaçtır?
   • 2
   • 3
   • 4
   • 9
   Cevabı göster

   B) 3 — Çarpma işleminin sonucu olan 18, 6'ya bölündüğünde diğer çarpan olan 3 sonucuna ulaşılır.
3. Bir bölme işleminde bölen 9, bölüm 6 ise bölünen sayı kaçtır?
   • 45
   • 54
   • 63
   • 15
   Cevabı göster

   B) 54 — Bölüneni bulmak için bölen ile bölüm çarpılır; 9 çarpı 6 eşittir 54.
4. Bir bölme işleminde bölünen 38, bölen 6 ise bölüm ile kalanın toplamı kaçtır?
   • 10
   • 6
   • 12
   • 8
   Cevabı göster

   D) 8 — 38'in içinde 6 altı defa vardır (bölüm 6), kalan 2'dir. 6 artı 2 eşittir 8.
5. 32 : 4 işleminin sonucu kaçtır? (4 çarpı soru işareti eşittir 32)
   • 9
   • 6
   • 8
   • 7
   Cevabı göster

   C) 8 — 4 çarpı 8 eşittir 32 olduğu için 32 : 4 eşittir 8.
6. 9 çarpı 5 eşittir 45 işlemine göre 45 : 9 işleminin sonucu kaçtır?
   • 6
   • 9
   • 4
   • 5
   Cevabı göster

   D) 5 — Çarpma ve bölme arasındaki ilişki gereği 45'in 9'a bölümü 5'tir.
7. 7 çarpı 8 eşittir 56 işleminden yola çıkarak 56 : 7 işleminin sonucu kaçtır?
   • 9
   • 7
   • 8
   • 6
   Cevabı göster

   C) 8 — Çarpma işleminin tersi kullanıldığında 56'nın 7'ye bölümü 8'dir.
8. Bir bölme işleminde bölünen 45, bölen 5 ise bölüm kaçtır? (5 çarpı soru işareti eşittir 45)
   • 9
   • 8
   • 10
   • 7
   Cevabı göster

   A) 9 — 5 çarpı 9 eşittir 45 olduğu için 45'in 5'e bölümü 9'dur.
9. Bir bölme işleminde bölen 8, bölüm 6 ve kalan 3'tür. Bölünen sayı kaçtır?
   • 50
   • 51
   • 48
   • 54
   Cevabı göster

   B) 51 — Bölüneni bulmak için bölen ile bölüm çarpılır ve kalana eklenir; (8 çarpı 6) artı 3 eşittir 51.
10. 5 çarpı 4 eşittir 20 işleminin bölme işlemi olarak doğru yazılışı hangisidir?
    • 20 : 5 = 4
    • 20 : 4 = 6
    • 20 : 2 = 8
    • 20 : 10 = 1
    Cevabı göster

    A) 20 : 5 = 4 — Çarpma işleminin tersi olan bölme işleminde çarpım bölünen, çarpanlar ise bölen ve bölüm olur.
11. Bir bölme işleminde bölen 7, bölüm 4 ise bölünen sayı kaçtır?
    • 28
    • 11
    • 21
    • 35
    Cevabı göster

    A) 28 — Bölüneni bulmak için bölen ile bölüm çarpılır; 7 çarpı 4 eşittir 28.
12. 27 : 3 işleminin sonucu kaçtır? (3 çarpı soru işareti eşittir 27)
    • 7
    • 10
    • 8
    • 9
    Cevabı göster

    D) 9 — 3 çarpı 9 eşittir 27 olduğu için 27 : 3 eşittir 9.