Dinleme Kuralları ve Beden Dili Oyunu

Kazanım

Konu özeti

İyi bir dinleyici olmak, sadece sesleri duymak değil, söylenenleri anlamaya çalışmak ve konuşmacıya değer vermektir. Dinleme sırasında öncelikle rahat ve dik bir oturuş pozisyonu almalı, dikkatimizi tamamen konuşmacıya vermeliyiz. Konuşmacı konuşurken başka şeylerle uğraşmamak, göz teması kurmak ve ellerimizi serbest bırakmak, beden dilimizin 'seni dinliyorum' mesajını vermesinin en etkili yoludur. Ayrıca konuşmacının sözünü kesmeden, o cümlesini bitirene kadar beklemek nezaket kurallarının en önemlisidir.

Dinlerken çevreye değil konuşmacıya bakmak, merak ettiğimiz soruları konuşma bittikten sonra sormak dinleme kalitesini artırır. Konuşulanları anlamadığımızda veya bir noktayı kaçırdığımızda sabırla beklemeli, uygun bir anı kollamalıyız. İyi dinleme becerisi, iletişim kurduğumuz kişilerle bağımızı güçlendirir ve öğrenmeyi kalıcı hale getirir. Etkili bir dinleme için hazırlıklı olmak ve saygılı bir tutum sergilemek, dinleme sürecini yönetmenin anahtarıdır.

Örnek soru ve çözümü

Öğrencilerin sık yaptığı hata

Öğrenciler genellikle dinleme yaparken aynı zamanda başka bir işle (oyuncakla oynama, resim yapma) ilgilenmenin, 'nasıl olsa duyuyorum' diyerek yeterli olduğunu sanırlar. Bu bir dinleme değil, sadece işitmedir; gerçek dinlemenin tüm dikkati konuşmacıya vermek olduğunu vurgulayın.

Akıllı tahtada nasıl oynatılır?

• Oyun sırasında sınıfta 'Kıpırdamayan Heykel' kuralı uygulayarak öğrencilerin beden dili kontrolünü sağlamalarını isteyin.
• Her soru öncesi kısa bir canlandırma yaparak 'yanlış dinleme' ve 'doğru dinleme' örneklerini gösterin.
• Gruplara ayrılan öğrencilere 'Dinleme Kuralları Dedektifi' rozetleri vererek motivasyonlarını artırın.

Oyundaki sorular

1. Konuşan birinin sözü ne zaman kesilmelidir?
   • Sadece soru sormak istediğimizde
   • Sözü hiç kesilmemelidir
   • Çok hızlı konuştuğunda
   • Hata yaptığını düşündüğümüzde
   Cevabı göster

   B) Sözü hiç kesilmemelidir — Nezaket kuralları gereği konuşmacının sözü hiçbir şekilde kesilmemelidir.
2. Arkadaşınız konuşurken elinizde oyuncak varsa ne yapmalısınız?
   • Oynamaya devam etmelisiniz
   • Sıranın üzerinde çevirmelisiniz
   • Arkadaşınıza göstermelisiniz
   • Çantanıza kaldırmalısınız
   Cevabı göster

   D) Çantanıza kaldırmalısınız — Dinleme yaparken dikkat dağıtıcı nesnelerle ilgilenilmemelidir.
3. Sınıfta ders dinlerken nasıl oturmalıyız?
   • Sıraya uzanarak
   • Sürekli arkamıza dönerek
   • Sandalyede dik durarak
   • Sıranın altına saklanarak
   Cevabı göster

   C) Sandalyede dik durarak — Dik oturmak dinlemeye hazır olduğumuzu ve dikkatli olduğumuzu gösterir.
4. Anlatılan bir hikâyeyi dinlerken zihnimizde neler canlandırmalıyız?
   • Akşam ne yiyeceğimizi
   • Teneffüste ne yapacağımızı
   • Olayları ve karakterleri
   • Sadece arkadaşımızın kıyafetini
   Cevabı göster

   C) Olayları ve karakterleri — İyi dinleyiciler, anlatılanları zihinlerinde canlandırarak konuyu daha iyi kavrarlar.
5. Birisi konuşurken nereye bakmalıyız?
   • Konuşmacının yüzüne
   • Sınıfın kapısına
   • Pencereden dışarıya
   • Sıramızdaki kitaba
   Cevabı göster

   A) Konuşmacının yüzüne — Dinleme yaparken göz teması kurmak, konuşmacıyı dinlediğimizi gösterir.
6. Birisi konuşurken yanınızdakiyle fısıldaşmak neye yol açar?
   • Dikkat dağılmasına
   • Dersin eğlenceli olmasına
   • Daha iyi anlamaya
   • Konuşmacıyı sevindirmeye
   Cevabı göster

   A) Dikkat dağılmasına — Fısıldaşmak hem konuşmacının hem de dinleyenlerin dikkatini dağıtır.
7. Dinleme yaparken sınıfın sessiz olması neden önemlidir?
   • Sadece kurallar böyle diye
   • Öğretmenimiz kızmasın diye
   • Daha hızlı çıkış yapmak için
   • Konuşulanları daha iyi anlamak için
   Cevabı göster

   D) Konuşulanları daha iyi anlamak için — Sessizlik, odaklanmayı kolaylaştırır ve bilgiyi daha iyi anlamamızı sağlar.
8. Konuşmacının anlattıklarını daha iyi anlamak için hangisini yapmalıyız?
   • Tüm dikkatimizi konuşmacıya vermeliyiz
   • Pencereden dışarı bakmalıyız
   • Başka şeyler düşünmeliyiz
   • Yanımızdakiyle fısıldaşmalıyız
   Cevabı göster

   A) Tüm dikkatimizi konuşmacıya vermeliyiz — Anlamanın en temel şartı, dikkati konuşmacı üzerinde toplamaktır.
9. Arkadaşınız konuşurken başka tarafa bakmak ne anlama gelir?
   • Daha iyi anladığınız anlamına gelir
   • Onu dinlediğiniz anlamına gelir
   • Onu dinlemediğiniz anlamına gelir
   • Çok akıllı olduğunuz anlamına gelir
   Cevabı göster

   C) Onu dinlemediğiniz anlamına gelir — Başka tarafa bakmak, konuşmacıya değer vermediğimizi ve dinlemediğimizi gösterir.
10. Arkadaşınız çok uzun bir hikâye anlattığında, onu dinlerken en doğru davranış hangisidir?
    • Başkasını dinlemeye başlamak
    • Sözünü kesip yavaşlamasını söylemek
    • Başka tarafa bakıp kendi işinle ilgilenmek
    • Sabırla sonuna kadar beklemek
    Cevabı göster

    D) Sabırla sonuna kadar beklemek — İyi bir dinleyici, konuşma bitene kadar sabırla ve dikkatle dinlemeye devam eder.
11. Dinleme sırasında bir soru sormak istersek en doğru yöntem hangisidir?
    • Arkadaşımıza fısıldamak
    • Parmağımızı kaldırıp beklemek
    • Hemen bağırarak sormak
    • Yerimizden kalkmak
    Cevabı göster

    B) Parmağımızı kaldırıp beklemek — Söz hakkı alarak soru sormak, dinleme nezaketine uygun bir davranıştır.
12. Konuşmacının sözünü kesmemek hangi beceriyi geliştirir?
    • Hızlı koşmayı
    • Saygılı olmayı
    • Çok yemek yemeyi
    • Daha iyi resim çizmeyi
    Cevabı göster

    B) Saygılı olmayı — Söz kesmemek, karşı tarafa saygı duyduğumuzun bir göstergesidir.