Çevre Konum Belirleme Oyunu
4. Sınıf Sosyal Bilgiler: diğer oyunlar
Millî Mücadele Kahramanları
Kurtuluşun KahramanlarıKroki Çizme ve Okuma
Mahallemin MimarıDoğal ve beşerî unsurlar
Doğal mı, Beşerî mi?Hava Durumu ve Günlük Yaşam
Hava Durumu TahmincisiYer Şekilleri ve Nüfus Dağılımı
Haritada Nüfus AvıDoğal Afetler ve Önlemler
Doğal Afetlere HazırımTeknoloji ve Kullanım Alanları
Teknolojiyi Tanı, Görevini AnlaTeknolojik Ürünlerin Değişimi
Geçmişten Günümüze Teknoloji YolculuğuÖğretmen için: konu özeti, kazanım ve sorular
Kazanım
Konu özeti
Bir yerin konumunu tarif ederken çevremizdeki önemli noktaları referans alırız. Okul, cami, market, park veya hastane gibi yapılar, yer belirtmede sağında, solunda, karşısında, yanında veya arkasında ifadeleriyle birlikte kullanılır. Örneğin; Okulumuz, postanenin hemen yanındadır cümlesi, okulun konumunu net bir şekilde anlatır. Bu ifadeler, günlük hayatımızda kaybolmamak ve gitmek istediğimiz yere kolayca ulaşabilmek için büyük önem taşır.
Konum belirlerken temel yönler olan kuzey, güney, doğu ve batı kavramları da kullanılabilir ancak günlük konuşmalarda genellikle çevredeki yapılar baz alınır. Bir yerin konumunu tarif eden kişi, karşısındaki kişinin o yeri zihninde canlandırmasını sağlar. İyi bir konum tarifi; kısa, net ve anlaşılır ipuçları içermelidir. Öğrencilerimiz, etrafındaki yapıların birbirine göre konumunu kavrayarak mekânsal farkındalık kazanırlar.
Örnek soru ve çözümü
Soru: Kütüphanemiz, belediye binasının tam karşısında yer alıyor. Bu cümlede kütüphanenin konumu nasıl tarif edilmiştir?
Çözüm: Cümlede kütüphanenin yeri, belediye binası referans noktası olarak alınarak tanımlanmıştır. Konum, belediye binasına göre karşı yön baz alınarak belirtilmiştir.
Öğrencilerin sık yaptığı hata
Öğrenciler genellikle sağ ve sol kavramlarını kendi bakış açılarına göre değerlendirip karşıdaki yapının bakış açısını karıştırabilirler. Öğrencilere konum tarif ederken 'kendi sağımız' ve 'binanın sağ tarafı' ayrımını günlük hayat örnekleriyle anlatmak bu hatayı giderecektir.
Akıllı tahtada nasıl oynatılır?
- Tahtaya sembolik bir yerleşim planı çizin ve öğrencilerden ipuçlarını kullanarak doğru binayı işaretlemelerini isteyin.
- Sınıf içindeki nesneleri (dolap, tahta, sıra) referans alarak birbirlerinin yerini tarif etmeleri için bir yarışma düzenleyin.
- Gruplara 'Kroki Çiz' görevi verin; bir grup tarif etsin, diğer grup tarif edilen yeri kroki üzerinde bulmaya çalışsın.
Oyundaki sorular
- Sinemanın karşısında lokanta var cümlesinde konumu belirten sözcük hangisidir?
- Lokanta
- Sinema
- Var
- Karşısında
Cevabı göster
D) Karşısında — Konum ilişkisini kuran ve yeri tanımlayan sözcük karşısında ifadesidir. - Market, caminin solundadır. Bu durumda cami markete göre nerededir?
- Sağında
- Solunda
- Önünde
- Arkasında
Cevabı göster
A) Sağında — Market caminin solundaysa cami de marketin sağında kalır. - Kırtasiye, eczane ile fırın arasındadır ifadesine göre kırtasiye nerededir?
- Fırının arkasında
- Fırının sağında
- Eczane ve fırının ortasında
- Eczanenin solunda
Cevabı göster
C) Eczane ve fırının ortasında — İki yapının arasında olmak, o yapıların ortasında bulunmak demektir. - Hastanenin sağ tarafında eczane vardır cümlesine göre eczane nerededir?
- Hastane binasının arkasında
- Hastane binasının sağında
- Hastane binasının üstünde
- Hastane ile iç içe
Cevabı göster
B) Hastane binasının sağında — Cümlede eczanenin konumu, hastaneye göre sağ taraf olarak belirtilmiştir. - "Okul, marketin yanındadır." cümlesinde okulun yerini anlatmak için kullanılan market neyi gösterir?
- Referans noktası
- Yön
- Sokak adı
- Hedef yer
Cevabı göster
A) Referans noktası — Okulun yerini anlatırken market referans noktası olarak kullanılmıştır. - Arkadaşınıza evinizi tarif ederken hangisini yapmanız daha doğru olur?
- Sadece rengini söylemek
- Sadece sokağın adını söylemek
- Sadece ev numarasını söylemek
- Çevredeki bilinen bir yapıyı referans almak
Cevabı göster
D) Çevredeki bilinen bir yapıyı referans almak — Konumu bulmayı kolaylaştırmak için çevredeki herkesin bildiği bir yer (referans) söylemek en doğrusudur. - Hastane, parkın solundadır. Park hastaneye göre nerededir?
- Önünde
- Arkasında
- Solunda
- Sağında
Cevabı göster
D) Sağında — Hastane parkın solundaysa park da hastanenin sağında kalır. - Belediye binası, meydanın kuzeyindedir ifadesinde konum neyle belirtilmiştir?
- Sokak ismiyle
- Yönle
- Binanın rengiyle
- Sadece uzaklıkla
Cevabı göster
B) Yönle — Kuzey ifadesi bir yön belirttiği için konum yönle açıklanmıştır. - Park, evimizin önündedir cümlesi parkın yerini nasıl tarif eder?
- Evin uzak bir noktasında
- Evin arkasında
- Evin önünde
- Evle aynı yerde
Cevabı göster
C) Evin önünde — Konum, evin önü olarak doğrudan tarif edilmiştir. - Doğru bir konum tarifi için aşağıdakilerden hangisi şarttır?
- Adresi ezberlemek
- Net bir referans noktası seçmek
- Sadece yön kullanmak
- Sadece sokak adı söylemek
Cevabı göster
B) Net bir referans noktası seçmek — Bir yeri tarif ederken çevrede bilinen bir yer (referans noktası) kullanmak anlatımı kolaylaştırır. - Okulumuz, postanenin iki sokak ötesindedir cümlesi neyi belirtir?
- Okulun uzaklığını ve konumunu
- Okulun rengini
- Postanenin yüksekliğini
- Postanenin yaşını
Cevabı göster
A) Okulun uzaklığını ve konumunu — İfade, okula ulaşmak için mesafe ve yön ilişkisi kurarak konum belirtir. - Bankanın arkasında park, önünde ise manav vardır. Buna göre banka nerededir?
- Parkın sağında
- Parkın yanında
- Manavın solunda
- Manav ile parkın arasında
Cevabı göster
D) Manav ile parkın arasında — Banka hem parkın hem de manavın ortasında kalmaktadır.
