Bölme ve Çarpma İlişkisi Oyunu
3. Sınıf Matematik: diğer oyunlar
Çarpım Tablosu Hâkimiyeti
Çarpım Tablosu UstalarıÜç Basamaklı Çarpma İşlemi
Matematik Kulesi: Çarpma YarışıÇarpma Problemleri Çözme
Çarpma Çarşısıİki Basamaklı Çarpma Adımları
Çarpma Adımları Ustasıİki Basamaklı Sayıları Bölme
Bölme Kasabası Macerasıİşlem Sonucunu Muhakeme Etme
Matematiksel Tahmin DedektifleriBütün Yarım Çeyrek İlişkisi
Elma Bahçesi KesirleriBütün Yarım Çeyrek Kavramı
Kesir AvcılarıÖğretmen için: konu özeti, kazanım ve sorular
Kazanım
Konu özeti
Bölme işlemi, bir çokluğu eşit gruplara ayırma işlemidir. Çarpma işlemi ise eşit grupları birleştirerek toplam sonucu bulmayı sağlar. Bu iki işlem birbirinin tersidir. Bir bölme işleminde bölünen sayıyı bulmak için bölen ile bölüm çarpılır. Örneğin, 12 : 3 = 4 işleminde, 3 ile 4 sayılarını çarptığımızda başlangıçtaki 12 sayısına ulaşırız. Bu kural, bölme işleminin doğruluğunu kontrol etmek (sağlamasını yapmak) için kullanılır.
Öğrenciler bölme işlemi yaparken zorlandıklarında çarpım tablosunu hatırlamalıdır. Eğer 20 : 5 işleminin sonucunu arıyorsak, kendimize şu soruyu sormalıyız: "Hangi sayıyı 5 ile çarparsam 20 eder?" Çarpma ve bölme arasındaki bu bağ, matematiğin temelidir ve işlemlerin daha hızlı ve hatasız yapılmasını sağlar.
Örnek soru ve çözümü
Soru: 24 : 4 işleminin sonucunu çarpma yoluyla nasıl bulursunuz?
Çözüm: Bölme işleminin tersi çarpmadır. '4 ile hangi sayıyı çarparsam 24 eder?' diye düşünürüz. 4 x 6 = 24 olduğu için işlemin sonucu 6’dır.
Öğrencilerin sık yaptığı hata
Öğrenciler genellikle bölünen, bölen ve bölüm yerlerini karıştırarak çarpma yaparken yanlış sayılarla işlem yaparlar. Bu yanılgıyı gidermek için her zaman 'Bölen x Bölüm = Bölünen' formülünü hatırlatmalı ve işlemi ok işaretiyle göstererek bir döngü şeklinde anlatmalısınız.
Akıllı tahtada nasıl oynatılır?
- Sınıfı iki gruba ayırıp 'Tersini Söyle' yarışı düzenleyin; tahtaya bir bölme işlemi yazın, gruplar çarpma ile cevabı hızlıca söylesin.
- Öğrencilere 'Bu bölmenin sağlamasını çarpma ile nasıl yaparsın?' sorusunu yönelterek işlemleri eşleştirmelerini isteyin.
- Akıllı tahtada hatalı çözülmüş işlemleri gösterip öğrencilerden 'Dedektif' olmalarını ve yanlış olan ters işlem kurgusunu bulmalarını isteyin.
Oyundaki sorular
- 5 x 2 = 10 ise, 10 : 5 işleminin sonucu kaçtır?
- 3
- 2
- 10
- 5
Cevabı göster
B) 2 — Bölme işlemi çarpmanın tersidir; 5 ile 2 çarpılınca 10 ediyorsa, 10'un 5'e bölümü 2'dir. - 32 : 4 işleminin sağlaması hangi çarpma işlemi ile yapılır?
- 4 x 8 = 32
- 32 x 4 = 128
- 4 x 4 = 16
- 8 x 8 = 64
Cevabı göster
A) 4 x 8 = 32 — Bölme işlemini doğrulamak için bölen (4) ile bölümü (8) çarparız; 4 x 8 = 32 sonucu doğrudur. - Bir bölme işleminde bölünen 56, bölen 7'dir. Bu işlemin sonucu kaçtır?
- 9
- 8
- 6
- 7
Cevabı göster
B) 8 — 7 ile 8'i çarptığımızda 56 ettiği için, 56 : 7 işleminin sonucu 8'dir. - Ahmet 36 bilyeyi 6 arkadaşına eşit paylaştırıyor. Her birine kaç bilye düşer?
- 4
- 7
- 5
- 6
Cevabı göster
D) 6 — 36 : 6 işleminin sonucunu bulmak için 6 ile hangi sayıyı çarparsak 36 eder diye bakarız, cevap 6'dır. - 40 : 8 işleminin sonucunu bulmak için hangi sayı ile 8'i çarpmalıyız?
- 8
- 4
- 6
- 5
Cevabı göster
D) 5 — 8 ile 5'i çarptığımızda 40 eder, bu nedenle 40 : 8 işleminin sonucu 5'tir. - 2 x 6 = 12 ise, 12 : 2 işleminin sonucu kaçtır?
- 2
- 4
- 6
- 12
Cevabı göster
C) 6 — Çarpma tablosuna göre 2 ile 6'nın çarpımı 12 olduğundan, 12'nin 2'ye bölümü 6'dır. - 4 x 5 = 20 ise, 20 : 4 işleminin sonucu kaçtır?
- 9
- 4
- 20
- 5
Cevabı göster
D) 5 — 4 ile 5 çarpıldığında 20 ettiği için, bölme işleminde 20'nin 4'e bölümü 5'tir. - Bir bölme işleminde bölen 4, bölüm 7 ise bölünen sayı kaçtır?
- 24
- 11
- 28
- 32
Cevabı göster
C) 28 — Bölüneni bulmak için bölen ile bölümü çarparız; 4 x 7 = 28 eder. - 18 : 3 işleminin sonucu kaçtır?
- 5
- 6
- 4
- 3
Cevabı göster
B) 6 — Hangi sayıyı 3 ile çarparsak 18 eder? 3 x 6 = 18 olduğu için cevap 6'dır. - 4 x 3 = 12 ise, 12 : 4 işleminin sonucu kaçtır?
- 3
- 4
- 12
- 7
Cevabı göster
A) 3 — Çarpma işleminin tersi bölmedir; 4 ile 3'ün çarpımı 12 olduğuna göre 12'nin 4'e bölümü 3'tür. - 45 : 5 işleminin tersi olan çarpma işlemi hangisidir?
- 5 x 8 = 40
- 5 x 5 = 25
- 5 x 9 = 45
- 9 x 9 = 81
Cevabı göster
C) 5 x 9 = 45 — Bölme işlemini ifade eden çarpma işlemi, bölen ile sonucun çarpılmasıdır; 5 x 9 = 45 doğrudur. - 24 : 6 işleminin sonucunu bulmak için hangi çarpma işlemi düşünülmelidir?
- 6 x 4 = 24
- 24 x 6 = 144
- 6 x 6 = 36
- 4 x 4 = 16
Cevabı göster
A) 6 x 4 = 24 — Bölme işleminin sağlaması için bölen ile bölüm çarpılmalıdır; 6 ile 4'ü çarptığımızda 24'e ulaşırız.
